Sosyal medya hesapları yıllar içinde sessizce birer arşive dönüşüyor. İlk açtığınız gün paylaştığınız fotoğraf, üniversite yıllarında yazdığınız bir yorum, telefon numaranızı içeren eski bir gönderi hâlâ orada duruyor — ve büyük olasılıkla o günün ayarlarıyla, yani sizin bugün tercih edeceğinizden daha açık bir şekilde görünüyor. Platformlar arayüzlerini sık sık değiştirdiği için birçok kullanıcı, hesabını açtıktan sonra gizlilik menüsüne bir daha hiç uğramıyor.
Sosyal medya gizlilik ayarları tek bir düğme değil; kimin gönderilerinizi göreceği, kimin size mesaj atabileceği, hangi verilerin reklam için kullanılacağı ve hangi üçüncü taraf uygulamaların hesabınıza bağlı kaldığı gibi birbirinden bağımsız kararlar kümesidir. Aşağıda bu kararları platform platform, sonra da genel alışkanlıklar düzeyinde ele alıyoruz.
Her platformun mantığı farklı. Facebook geçmişe dönük düzenlemeye izin verirken, Instagram daha çok hesabın genel görünürlüğü üzerinden çalışır. Twitter/X ise tweet görünürlüğü ile veri paylaşımını ayrı başlıklara böler. Bu yüzden ayarları tek tek gezmek gerekiyor.
Facebook'ta en çok gözden kaçan iki nokta var. Birincisi, Ayarlar ve gizlilik → Gizlilik denetimi altındaki "Geçmiş gönderilerin hedef kitlesini sınırla" seçeneği. Bu tek işlem, herkese açık paylaştığınız tüm eski gönderileri yalnızca arkadaşlarınıza görünür hâle getirir. Geri alınamayan bir işlem olduğu için önce profilinizi hızla gözden geçirmek iyi olur.
İkincisi etiket ayarları. Profil ve etiketleme bölümünde, sizi etiketleyen gönderilerin zaman tünelinize otomatik düşmesini engelleyebilir, önce onay isteyebilirsiniz. Ayrıca "Profilinizi arama motorları dizinlesin mi?" sorusunu kapatmak, adınızı Google'da arayan birinin profilinize doğrudan ulaşmasını zorlaştırır.
Son olarak Uygulamalar ve web siteleri listesini açın. Yıllar önce bir oyun ya da test için Facebook hesabınızla giriş yaptıysanız, o uygulama hâlâ verilerinize erişebiliyor olabilir. Kullanmadığınız her kaydı kaldırın.
Instagram'da temel karar hesabın gizli mi açık mı olacağı. Gizli hesapta yalnızca onayladığınız kişiler içeriği görür; ancak profil fotoğrafınız ve kullanıcı adınız yine görünür kalır. Açık hesap tutmak istiyorsanız en azından şu üç yeri düzenleyin:
Twitter'daki en net anahtar "Tweetlerini koru" seçeneği. Etkinleştirdiğinizde yalnızca takipçileriniz gönderilerinizi görür ve retweet edilemez hâle gelir. Bunun yanında iki ayrıntı önemli: Keşfedilebilirlik bölümünde e-posta adresiniz veya telefon numaranızla sizi bulmaya izin verip vermediğinizi seçebilirsiniz. Kapattığınızda, rehberinize kayıtlı biri numaranız üzerinden hesabınıza denk gelmez.
İkincisi konum bilgisi. Eski tweetlere eklenmiş konum verilerini tek seferde silme seçeneği ayarlar içinde yer alır; yeni gönderilerde konum eklemeyi tamamen kapatmak da mümkün.
Menüleri bir kez düzenlemek iyi bir başlangıç, ama platformlar yeni özellik ekledikçe varsayılanlar değişebiliyor. Kalıcı koruma, ayarların yanına birkaç alışkanlık eklemekle geliyor.
Gizlilik ayarları, hesabınızın sizde kalması koşuluyla anlamlı. Biri şifrenizi ele geçirirse bütün o ince ayarlar geçersiz olur. Bu yüzden her platformda iki faktörlü doğrulamayı açmak, gizlilik menüsünü düzenlemek kadar önemli. Gmail hesabı için iki faktörlü doğrulama kurulumunu anlattığımız rehberdeki mantık sosyal medya hesaplarında da birebir geçerli: doğrulama kodunu SMS yerine bir uygulamadan almak daha güvenli.
Ayrıca Oturum açık cihazlar listesini ara ara kontrol edin. Tanımadığınız bir cihaz, konum ya da tarayıcı görürseniz oturumu kapatıp şifreyi değiştirin.
Teknik ayarların yerine geçemeyecek bir filtre var: Bu içerik, hedef kitlesi dışına sızsa rahatsız olur muyum? ve Burada benim dışında birinin bilgisi var mı? Uçak biletinin barkodu, kargo etiketi, ev kapısının önünde çekilmiş bir fotoğraf, çocuğun okul kıyafeti — bunlar tek başına önemsiz görünse de birleştiğinde ciddi bilgi verir.
Yılda bir kez, hesap arşivlerinizi indirip neyin biriktiğini görmek şaşırtıcı biçimde öğretici olur. Aynı temizlik listesine şunları ekleyebilirsiniz: